Kryzys i Mądry Umysł, który Akceptuje

Dzisiaj chciałabym powiedzieć wam o kryzysie, czy stresieZdarza się, że niektóre osoby mają więcej stresu w życiu.

Są w niekorzystnym związku (to może być trudna relacja z partnerem, ale również z dzieckiem, które ma kłopoty, np. bierze narkotyki, albo choruje na ciężką chorobę).

Mają stresującą pracę (trudnego szefa, ciężkie warunki, trudnych klientów, albo sama praca jest stresująca, np. policja, ratownictwo medyczne, służba zdrowia).

Są również osoby, które są podatne na stres wewnętrzny, generowany przez ich emocje, czy myśli. Wtedy zadania dnia codziennego mogą stać się kryzysem. Nagromadzone sprawy w urzędach, egzaminy, kupowanie kostiumu kąpielowego, pójście na randkę.

Wreszcie są sytuacje stresujące praktycznie dla każdego: śmierć bliskiej osoby, narodziny dziecka, choroba przewlekła. Trzeba pamiętać, że stres nie ma nic wspólnego z tym, czy zdarzenie, które nas dotyka jest pozytywne, czy negatywne. Chodzi o to, jak bardzo nas obciąża. Dlatego np. narodziny dziecka zwykle są stresem. Każdy się chyba zgodzi, że bezmiar obowiązków jaki się wtedy pojawia jest często zaskakujący, a czasami wręcz obezwładniający (szczególnie, jeśli to pierwsze dziecko i nie ma odpowiedniego wsparcia).

Stresu i przykrych wydarzeń nie da się uniknąć na dłuższą metę. Można próbować się znieczulać (samouszkodzenia, używki, jedzenie, seks, pieniądze), ale te metody mają poważne konsekwencje i z czasem przestają działać (uśmierzać ból). Dlatego warto rozwijać konstruktywne metody radzenia sobie z kryzysem, czy stresem.

Jedną z umiejętności DBT dotyczącą kryzysu jest umiejętność odwracania uwagi: 

Mądry Umysł AKCEPTUJE

Czyli po pierwsze wymaga to zaakceptowania ciężkiej prawdy, że przykrości są częścią życia. Złamane serce, potraktowanie niefair, bycie nielubianym przez kogoś, popełnianie błędów z poważnymi konsewencjami, które trzeba dźwigać (czasami całe życie) to po prostu życie. Możemy życzyć sobie, żeby świat się rozpadł, rzucić się na chodnik, próbować pęknąć z obrazy majestatu, ale niestety największymi poszkodowanymi będziemy my sami…

Dlatego namawiam na korzystanie z umiejętności przetrwania kryzysu w stylu DBT, by powoli nauczyć się znosić ból:

Mądry Umysł AKCEPTUJE

W tej umiejętności chodzi o odwracanie uwagi. Chciałabym zaznaczyć, że stosujemy to, kiedy sytuacji nie da się ZMIENIĆ. Nie da jej się zmienić wcale, albo jeszcze nie teraz. Nie jest to metoda, której można nadużywać i zamiast rozwiązywać swoje problemy odwracać swoją uwagę od nich. Jest to metoda dla KRYZYSU, PRZEJŚCIOWA.
Nie jest to dobra metoda, kiedy wykryłaś guzek w piersi, wahasz się z wizytą u lekarza i będziesz odsuwać od siebie problem. Jest to metoda, kiedy umówiłaś się już do lekarza, czekasz na wizytę i odchodzisz od zmysłów zamartwiając się o to, co się okaże.
Używaj tej umiejętności, kiedy twoja partnerka wyjechała na tydzień, a ty boisz się, że cię zdradzi. Nie chcesz tak jak kiedyś dzwonić co 5 minut i robić awantur, czy się żalić. Chcesz dać jej przestrzeń.
Używaj tej umiejętności, kiedy idziesz na egzamin za 2 tygodnie i zamiast się uczyć, zamiast żyć, cały czas myślisz o tym, że go nie zdasz.
Stosujemy te umiejętności również zawsze, kiedy męczą nas impulsy uzależnień.
Kto nie jest uzależniony od niczego niech pierwszy rzuci kamienieniem (słodycze, internet, seriale, diety, pornografia, fantazjowanie, szukanie uwagi, zakupy, dowolne zachowanie problemowe).

ODWRACANIE UWAGI: Mądry Umysł AKCEPTUJE

Aktywności: Rób coś, sprzątaj, siedź w necie, wybierz się na koncert, zjedz coś, czytaj, rozwiązuj krzyżówkę, zajmij się czymś w pełni. Nie myśl o niczym innym, skup się 100% na tym czymś, oczywiście, jeśli masz problem z internetem nie wybieraj siedzenia w internecie, wtedy raczej idź na spacer.

Kontrybucje*: Pomagaj innym, żeby nie myśleć o sobie. Oddaj stare książki do bliblioteki, zawieź stare ubrania do Czerwonego Krzyża, pomóż przyjacielowi, zrób komuś niespodziankę, zadzwoń do kogoś i zapytaj co słychać. Przekieruj uwagę z siebie na innych.

Porównywanie Cech: Porównuj się z innymi, którzy radzą sobie tak samo, albo gorzej, czytaj o tych, którzy mają mniej szczęścia, oglądaj filmy o takich ludziach, pomyśl o czasach, kiedy sam/a radziłeś, radziłaś sobie znacznie gorzej.

Inne Emocje: Zrób coś, co wzbudzi INNE EMOCJE. To może być obejrzenie horroru, jeśli czujesz złość, albo komedii, kiedy kryzys wiąże się ze smutkiem. Możesz słuchać energetyzującej muzyki, czytać stare listy, śmieszne powiedzonka w internecie, słowem robić cokolwiek, co sprawi, że twoje emocje się zmienią.

Od-Pychając: Włóż sytuację do pudełka, wyrzuć ją do głębokiego stawu, zamknij w sejfie, zbuduj wokół siebie mentalny mur. Blokuj myśli i obrazy ze swojego umysłu przez jakiś czas. Kiedy tylko pomyślisz o tym krzyknij NIE.

Zmiana Tematu w Umyśle: Spraw by myśleć o czymś innym. Policz do 10, albo policz od 10 do zera, policz samochody, które przejeżdżają, policz sylaby w słowach itd. Układaj puzle, czytaj, pisz bloga (na inny temat), namaluj obraz, rysunek, ułóż wiersz, śpiewaj piosenkę.

Jakieś Efektywne Doznania: Silne doznania zmysłowe. Zimna woda+wstrzymanie oddechu, kostki lodu które trzymasz w dłoni/ustach, wyjście na deszcz, śnieg, bardzo szybkie bieganie, czy wchodzenie po schodach, słuchanie bardzo głośno muzyki, ściskanie mocno gumowej piłeczki, gorący prysznic, albo zimny.

*Kontrybucja: tłumaczenia angielskich akronimów, które występują w angielskiej wersji treningu DBT są dla mnie zbyt trudne, jeśli jest wśród czytelników ktoś, kto podjąłby się tego zadania proszę o kontakt (nie za darmo oczywiście). Jak widać w powyższym przykładzie moje tłumaczenia wychodzą czasami karkołomnie, tak jak tutaj. Kontrybucja (to contribute) w tym wypadku znaczenie angielskie, czyli przyczyniać się do czegoś, tworzyć coś, wnosić coś, dokładać do czegoś, w języku Polskim kontrybucja to danina na rzecz panującego lub państwa.

Polecam stronę

http://www.dbtselfhelp.com/index.html

Gdzie w bardzo przejrzysty sposób opisane są wszystkie umiejętności DBT (i akronimy), mam nadzieję, że w przyszłości również uda mi się coś takiego stworzyć, na szczęście metody terapeutyczne nie mają praw autorskich, więc nie ma tutaj tego typu ograniczeń.